Rusya’nın İrkutsk bölgesinde bir veba araştırma enstitüsü çalışanının hayatını kaybetmesi, hastalığın kaynağına ilişkin tartışmaları uluslararası gündeme taşıdı. ABD Başkanı Donald Trump, gelişmeleri yakından izlediklerini ve Rusya’ya yardım etmeye hazır olduklarını açıkladı. Rus makamları ise çalışana nedeni belirlenemeyen zatürre tanısı konulduğunu bildirdi. Veba iddialarına ilişkin incelemeler sürüyor.
Trump’tan Rusya’ya Yardım Mesajı
Trump, 5 Ekim’de Beyaz Saray’da gazetecilerin Rusya’daki veba şüphesine ilişkin sorularını yanıtladı. Nebraska’daki programına hareket etmeden önce konuşan ABD Başkanı, Washington’ın konuyu yakından takip ettiğini belirtti.
Zatürre tedavisinin geçmişte daha kolay olduğuna ilişkin değerlendirmede bulunan Trump, mikropların zamanla güçlendiğini söyledi. Rusya’ya destek mesajını ise “Yine de onlara yardım edeceğiz” sözleriyle verdi.
ABD Dışişleri Bakanlığı da İrkutsk bölgesindeki şüpheli ölümle ilgili haberlerin, ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri ve diğer kurumlarla birlikte izlendiğini açıkladı.
Rus Makamlarından Zatürre Açıklaması
Rusya’nın halk sağlığı kurumu Rospotrebnadzor, 4 Ekim’de yaptığı açıklamada enstitü çalışanına nedeni belirlenemeyen zatürre tanısı konulduğunu duyurdu.
Kurum, hastadan alınan örneklerde mesleki faaliyetleriyle bağlantılı mikroorganizmaların bulunmadığını bildirdi. Enstitüde yapılan biyogüvenlik incelemelerinde de patojenlerle çalışma sırasında herhangi bir kaza tespit edilmediğini açıkladı. İrkutsk ve Şelehov’daki epidemiyolojik durumun istikrarlı olduğu belirtildi.
Novaya Gazeta’dan Bilgi Eksikliği Eleştirisi
Novaya Gazeta’da Olga Putilova imzasıyla yayımlanan 6 Ekim tarihli yazıda, olayla ilgili kamuoyuna sunulan bilgilerin yetersizliği eleştirildi. Yazıda, 28 yaşındaki çalışanın ölümünün ardından yaklaşık 200 temaslının gözlem altına alındığı ve hastanede tedbirler uygulandığı aktarıldı.
Putilova, gazetecilerin sorularına açık yanıt verilmemesinin söylentileri artırdığını savundu. Laboratuvarda bir deney tüpünün kırıldığı yönündeki anlatımlar da yazıda yer aldı. Ancak bu anlatımlar resmî olarak doğrulanmış bir kaza bulgusuna dayanmıyor. Rus makamlarının açıklaması, enstitüde kaza tespit edilmediği yönünde.
DSÖ İncelemeleri Yakından İzliyor
Dünya Sağlık Örgütü Sözcüsü Christian Lindmeier, 6 Ekim’de Cenevre’de yaptığı açıklamada, çalışanın ölümüne akciğer vebasının yol açıp açmadığının araştırıldığını söyledi. Ölümün altında yatan nedenin henüz kesinleşmediğini belirtti.
DSÖ, Rus makamlarından aldığı bilgilere göre temaslılarda tehlikeli bulaşıcı hastalık etkeni saptanmadığını aktardı. İlk değerlendirmede risk, İrkutsk için orta ile düşük arasında, Rusya genelinde düşük, DSÖ Avrupa Bölgesi için ise çok düşük olarak tanımlandı. Kurum, yeni bilgiler geldikçe değerlendirmesini güncelleyecek.