Gündeme gelen sosyal güvenlik reformu kapsamında en dikkat çeken başlık, Bağ-Kur’luların prim gün şartının düşürülmesi oldu. Mevcut sistemde 9.000 gün olan prim şartının 7.200 güne indirilmesi planlanıyor. Bu değişiklik hayata geçerse, özellikle küçük esnaf ve çiftçiler için yaklaşık 5 yıl daha erken emeklilik imkanı doğacak.
Bu düzenleme, 1999 ile 2008 yılları arasında sigorta girişi bulunan vatandaşlar için de yeni hesaplamaları beraberinde getiriyor. Ancak bu grupta yer alanlar için emeklilik şartlarının sigorta başlangıç tarihine göre farklılık göstermeye devam edeceği belirtiliyor.
3.600 ve 4.500 gün detayı yeniden gündemde
Emeklilik hesaplamalarında en çok merak edilen başlıklardan biri de düşük primle emeklilik konusu. Mevcut sistemde;
3.600 gün ile kısmi emeklilik (yaş şartıyla birlikte)
4.500 gün ile belirli şartlarda emeklilik
uygulamaları zaten bulunuyor. Yeni düzenlemenin bu hakları tamamen değiştirmesi beklenmiyor. Ancak prim indirimiyle birlikte bazı sigortalılar için emeklilik sürecinin öne çekilmesi mümkün hale gelebilir.
Kimler yararlanabilecek netleşiyor
İlk etapta düzenlemenin;
10 kişi ve altında çalışanı olan küçük esnaf
Basit usulde vergilendirilen işletmeler
Çiftçi Bağ-Kur’lular
için geçerli olması bekleniyor. Yaklaşık 1 milyon kişinin bu kapsamda değerlendirilmesi öngörülüyor. Ancak nihai kapsamın yasa teklifinin detaylarıyla birlikte kesinleşeceği ifade ediliyor.
Yaş şartı devam ediyor
Düzenlemeye ilişkin en kritik detaylardan biri de yaş şartı. Prim gün sayısı düşürülse bile emeklilik için yaş kriteri korunuyor. Buna göre;
Kadınlarda 58
Erkeklerde 60 yaş
şartı büyük ölçüde devam edecek. Yani primini tamamlayan vatandaşların yine yaş şartını beklemesi gerekecek.
EYT’liler için dikkat çeken ihtimal
Eğer düzenleme mevcut haliyle yasalaşırsa, Bağ-Kur kapsamında olan ve EYT (Emeklilikte Yaşa Takılanlar) kapsamında değerlendirilen kişiler için önemli bir avantaj doğabilir. Bu grupta yer alanlar, 9.000 gün yerine 7.200 gün ile emekli olabilecek ve böylece prim kaynaklı bekleme süresi ortadan kalkabilecek.
Son 7 yıl kuralı değişmiyor
Farklı sigorta kollarında çalışanlar için uygulanan “son 7 yıl” kuralında ise herhangi bir değişiklik öngörülmüyor. Buna göre hangi kurumdan emekli olunacağı, son 7 yıldaki prim dağılımına göre belirlenmeye devam edecek.
Gözler Meclis’e çevrildi
Henüz taslak aşamasında olan düzenlemenin ne zaman yasalaşacağı ve kapsamının genişleyip genişlemeyeceği belirsizliğini koruyor. Ancak prim gün sayısında yapılacak olası indirim, emeklilik planı yapan milyonlarca kişi için kritik bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
