Ticaret Bakanlığı, mağazalarda ve dijital platformlarda alışveriş yapan tüketicilerin hedefli reklam onayı vermeye zorlanmasına ilişkin açıklama yaptı. Bakanlık, bu tür dayatmaların haksız ticari uygulama kapsamında değerlendirildiğini belirterek tüketicilere şikâyet yollarını hatırlattı.
21 Ekim’de kamuoyuna yansıyan açıklamada, alışveriş ve hizmet alımı sırasında karşılaşılan reklam izni baskısına dikkat çekildi. Tüketicilerin başvurularını firma bilgileri ve yaşanan olayı destekleyen belgelerle iletebileceği bildirildi.
Reklam onayı dayatmasına inceleme
Bakanlığın açıklamasına göre, tüketiciyi hedefli reklamcılık amacıyla onay vermeye zorlayan işletmeler hakkında Reklam Kurulu tarafından inceleme yapılabilecek. Fiziksel mağazaların yanı sıra dijital ortamlarda karşılaşılan uygulamalar da şikâyete konu edilebilecek.
Açıklamanın odağında, reklam izninin tüketiciye zorunlu bir işlem olarak sunulması bulunuyor. Haber kapsamında aktarılan uyarı, bütün SMS doğrulama işlemlerinin yasaklandığı anlamına gelmiyor. Tüketicinin reklam onayı vermeye mecbur bırakılması üzerinde duruluyor.
e-Reklam üzerinden başvuru imkânı
Reklam onayı dayatmasıyla karşılaşan vatandaşlar, başvurularını e-Reklam portalı üzerinden yapabilecek. Şikâyette, olayın gerçekleştiği yer ve zaman ile ilgili işletmenin bilgilerinin açıkça belirtilmesi gerekiyor.
Başvuruyu destekleyen ekran görüntüleri ve diğer belgeler de sisteme eklenebilecek. Böylece incelemeye konu olan uygulamanın hangi koşullarda gerçekleştiği başvuru dosyasına aktarılabilecek. Ayrıca e-Devlet üzerinde Ticaret Bakanlığının “Reklam ve Haksız Ticari Uygulama Şikâyeti” hizmeti bulunuyor. Bu hizmete kimlik doğrulaması yapılarak erişilebiliyor.
CİMER başvurularında kişisel bilgi ayrıntısı
Şikâyetini CİMER üzerinden iletmek isteyen tüketiciler için kişisel bilgilerin paylaşılmasına ilişkin ayrıntı da aktarıldı.
Bakanlığın açıklamasına göre, inceleme sürecinin yürütülebilmesi için kişisel bilgilerin şikâyet edilen firmayla paylaşılmasına onay verildiğinin başvuru metninde açıkça belirtilmesi gerekiyor. Vatandaşların, şikâyetlerini hazırlarken bu hususu da dikkate alması istendi.
Hedefli reklamcılıkta bilgilendirme yükümlülüğü
Hedefli reklamcılık, tüketicilerin çevrimiçi davranışları ve kişisel verileri analiz edilerek belirli kişi veya gruplara özel reklam gösterilmesini kapsıyor.
Ticaret Bakanlığının daha önce duyurduğu düzenlemeye göre reklam verenler, reklamın tüketiciye hangi ölçütlerle gösterildiği konusunda kolay ulaşılabilir bilgi sunmakla yükümlü. Bu ölçütlerin nasıl değiştirilebileceğinin de açıklanması gerekiyor. Bakanlık, tüketicileri yanıltan ve bilgi eksikliğini istismar eden ticari uygulamalara yönelik denetimlerini sürdürüyor.