İkinci el araç alım satımlarında en sık düşülen hata, noter huzurunda atılan imzanın tüm sorumluluğu bitirdiği yanılgısıdır. Ancak Türk hukuk sistemi, satış sonrasında ortaya çıkan ve 'gizli ayıp' olarak nitelendirilen arızalarda alıcıyı koruyan sert tedbirler içeriyor. Satış anında fark edilmeyen motor veya mekanik arızalar, aylar sonra bile satıcının kapısını çalarak ciddi tazminat yükümlülükleri doğurabiliyor.
GALERİDEN ALANLARDA '3 AY GARANTİ' KURALI
Düzenleme iki farklı kategoride işliyor. Eğer araç, galeri veya yetkili satıcı gibi ticari bir işletmeden alındıysa 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun devreye giriyor. Buna göre işletmeler, sattıkları ikinci el araçların motor, şanzıman ve elektrik sistemine satış tarihinden itibaren 3 ay veya 5 bin kilometre boyunca garanti vermek zorunda. Bu süre içinde belirtilmeyen bir arıza çıkarsa, alıcı aracı iade etme, ücretsiz tamir ettirme veya değer kaybını isteme hakkına sahip oluyor.
ŞAHISTAN ALANLAR İÇİN DE RİSK BİTMİYOR
Vatandaşların en çok yanıldığı nokta ise şahıstan şahısa yapılan satışlar. 'Ben galeri değilim, garantim yok' savunması hukuk önünde geçerli değil. Türk Borçlar Kanunu'na göre bireysel satıcıların da 'ayıba karşı tekeffül' sorumluluğu bulunuyor. Eğer satıcı, araçtaki bir kusuru bilerek gizlediyse veya araçta alıcının ilk bakışta göremeyeceği 'gizli bir ayıp' varsa, sorumluluk 2 yıla kadar devam edebiliyor.
TELEFONLA DEĞİL, NOTERLE BİLDİRİN
Hukukçular, araçta arıza fark edildiği anda yapılan en büyük hatanın satıcıyı telefonla aramak olduğunu belirtiyor. Sözlü beyanların mahkemede ispatı zor olduğu için, arıza tespit edildiği an vakit kaybetmeden noter kanalıyla ihtarname çekilmesi şart koşuluyor.
ALICININ HAKLARI NELER?
Satış sonrası gizli bir kusur tespit edildiğinde ve bu durum bilirkişi raporuyla kanıtlandığında alıcının şu hakları doğuyor:
Sözleşmeyi iptal edip parayı geri isteme (Aracı iade etme),
Arızanın giderilmesi için ücretsiz onarım talep etme,
Kusur oranında satış bedelinden indirim isteme.
